2025 · Հոկտեմբեր 4

ԱՅԼԱԳԻՐ 2025 Գիտահեն կոդաւորման մրցոյթ

Երկրորդ «Այլագիր» գիտահեն կոդաւորման մրցոյթը՝ Հայաստանի Ազգային Ագրարային Համալսարանին մէջ։

Աւելին

Մրցոյթին մասին

Երկրորդ «Այլագիրը»

2025 թուականի Հոկտեմբեր 4-ին Հայաստանի Ազգային Ագրարային Համալսարանին մէջ տեղի ունեցաւ «Այլագիր» գիտահեն կոդաւորման երկրորդ մրցոյթը։ Մրցոյթին նպատակն է բացայայտել եւ զարգացնել տաղանդաւոր աշակերտներուն կարողութիւնները, քաջալերել աշխոյժ եւ նուիրումով աշխատող դպրոցներն ու ուսուցիչները, խթանել ստեղծագործ եւ նորարար մտածողութեան ձեւաւորումը, զարգացնել համագործակցութեան եւ խումբով աշխատանքի հմտութիւնները, ինչպէս նաեւ խորացնել տրամաբանական մտածողութիւնն ու միտքի զարգացումը։

«Այլագիր» մրցոյթը կը նպաստէ հանրակրթական չափորոշիչով նախատեսուած նախագծահեն ուսումնառութեան զարգացման՝ աշակերտներուն հնարաւորութիւն տալով խումբերով եւ ուսուցիչներուն աջակցութեամբ առաջադրելու ու լուծելու հիմնախնդիրներ՝ ծրագրաւորման գործիքներու միջոցով։ Մրցոյթին ընթացքին ծրագրաւորումը կը դիտարկուի ոչ թէ իբրեւ ինքնանպատակ հմտութիւն, այլ՝ իբրեւ տարբեր հիմնախնդիրներու լուծման արդիւնաւէտ միջոց։

Մասնակիցները մրցել են հետևյալ անվանակարգերում․

Ծրագիր Անուանակարգ Տարիքային խումբ Աշխատանքներու ձեւաչափ Մասնակցութեան ձեւաչափ
Snap, Sci-snap Տուեալներու տեսապատկերում եւ կանխատեսում 10, 11 եւ 12-րդ դասարանները միասին Նախագիծ, սահիկաշար կամ տեսանիւթ 1 անհատ, 2 հոգիէ բաղկացած խումբ, 1 ղեկավար
Snap, Sci-snap Տուեալներու տեսապատկերում եւ վերլուծութիւն 7, 8 եւ 9-րդ դասարանները միասին Նախագիծ, սահիկաշար կամ տեսանիւթ 1 անհատ, 2 հոգիէ բաղկացած խումբ, 1 ղեկավար
Python Միջավայրի ինքնաշխատացում՝ համակարգչային տեսողութեան միջոցով, Python լեզուով 8–12-րդ դասարանները միասին Նախագիծ՝ նիշքերով, ֆիզիքական սարքերով, սահիկաշարով կամ տեսանիւթով 1 անհատ, 2 կամ 3 հոգիէ բաղկացած խումբ, 1 ղեկավար

Մասնակցութեան քանակական ցուցանիշները

152 յայտ
17 Եզրափակիչ խումբ
58 ընտրական փուլ
24 գիտապաստառ

ԿԱՆՈՆԱԿԱՐԳ ԳՆԱՀԱՏՈՒՄ ՕԱՂԹՈՂՆԵՐ

Արդիւնքներ

Օաղթողներ եւ քաջալերական մրցանակներ

Տուեալներու տեսապատկերում եւ վերլուծութիւն՝ SNAP! (7–9-րդ դասարաններ)

(7–9-րդ դասարաններ) «Տուեալներու տեսապատկերում եւ վերլուծութիւն SNAP! միջավայրին մէջ (7–9-րդ դասարաններ)» անուանակարգին մէջ յաղթեց Վարդենիսի թիւ 3 հիմնական դպրոցի աշակերտուհի Ելենա Մադոյեանը՝ իր «Վարդենիսի ջուր» նախագիծով։ Նոյն անուանակարգին մէջ քաջալերական մրցանակ ստացան Կարճաղբիւրի միջնակարգ դպրոցի աշակերտուհիներ Էլեն Մարգարեանն ու Կարինէ Գէորգեանը՝ իրենց «Աղբիւրէն Սեւան» նախագիծով։

Տուեալներու տեսապատկերում եւ կանխատեսում՝ SNAP! (10–12-րդ դասարաններ)

(10–12-րդ դասարաններ) «Տուեալներու տեսապատկերում եւ կանխատեսում SNAP! միջավայրով (10–12-րդ դասարաններ)» անուանակարգին մէջ յաղթեցին Վանաձորի Վ. Ս. Թեւոսեանի անուան պոլիթեքնիքական քոլէճի սաներ Էրիկ Բեգջանեանն ու Օվսաննա Յակոբեանը՝ իրենց «Արդիւնաւէտ բջջային կայան» նախագիծով։ Նոյն անուանակարգին մէջ քաջալերական մրցանակ ստացան Զառիթափի միջնակարգ դպրոցի աշակերտուհիներ Քնարիկ Ասլանեանն ու Անժելա Դանիէլեանը՝ իրենց «Կրթութեան հիմնախնդիրներ» նախագիծով։

Միջավայրի ինքնաշխատացում՝ համակարգչային տեսողութեան միջոցով, Python լեզուով

՝ համակարգչային տեսողութեան միջոցով, Python լեզուով «Համակարգչային տեսողութեամբ միջավայրի ինքնաշխատացում PYTHON լեզուով» անուանակարգին մէջ յաղթեցին Գիւմրիի Wonder Kid Academy կեդրոնի սաներ Արտաշէս Սահակեանը, Լեւոն Մուրադեանն ու Յակոբ Գյոլեցեանը՝ իրենց «Համակարգուած երթեւեկութիւն» նախագիծով։ Քաջալերական մրցանակի արժանացաւ Վաղարշապատի թիւ 5 աւագ դպրոցի աշակերտ Ստեփան Սիմոնեանը՝ իր «Խելացի զամբիւղ» նախագիծով։

նուէրներ ստացան՝ մասնագիտական գիրքերու, փոքր ելեկտրոնային հաւաքածոներու, ականջակալներու եւ ապրանքանիշով փաթեթներու տեսքով։ Յաղթող խումբերուն ուսուցիչ-մենթորները նուէրաքարտեր ստացան՝ սարքեր եւ սարքաւորումներ գնելու նպատակով։ Թալինի աւագ դպրոցի տնօրէն Աննա Կնյազեանին շնորհակալագիր յանձնուեցաւ՝ «Այլագիր» գիտահեն կոդաւորման մրցոյթին դպրոցի լայն մասնակցութեան եւ դպրոցին մէջ գործող «Գիտահեն» խմբակի բազմաթիւ սաներուն յաջող ու աշխոյժ մասնակցութեան համար։ Շնորհակալագիր յանձնուեցաւ նաեւ Wonder Kid կեդրոնին՝ «Այլագիր» գիտահեն կոդաւորման մրցոյթի Եզրափակիչին ամենամեծ ներկայացուածութիւնն ու աշակերտներու մեծ թիւով մասնակցութիւնը ապահովելուն համար։

ամէն տարի եւ երաշխաւորուած է Հայաստանի Հանրապետութեան Կրթութեան, գիտութեան, մշակոյթի եւ մարմնամարզութեան նախարարութեան եւ ԿԶՆԱԿ հիմնադրամին կողմէ՝ shorturl.at/cjrBM, shorturl.at/btyU1.

Ցուցանիշներ

ՈՐԱԿԱԿԱՆ ՑՈՒՑԱՆԻՇՆԵՐ

Որակական նկարագրութիւն՝ բոլոր խումբերուն վերաբերեալ։

Խնդրի ընկալում և համատեքստ
  • Խնդրի արդիականություն — Թիմերի մեծ մասն ընտրել է իրական և տեղային խնդիրներ՝ կապված դպրոցական միջավայրի, համայնքային կյանքում հանդիպող հարցերի կամ բնապահպանական մարտահրավերների հետ։ Խնդիրների ձևակերպումը դարձել է ավելի գիտահեն և հիմնավորված։
  • Նպատակների հստակություն — Թիմերը սովորել են հստակ ձևակերպել իրենց նախագծային նպատակները՝ դրանք կապելով լուծման սպասվող արդյունքների հետ։ Նպատակներն առավել կոնկրետ են դարձել՝ հստակ չափելի արդյունքներով։
Վերլուծություն և մեթոդաբանություն
  • Տվյալների կիրառություն — Աշակերտները կիրառել են դիտարկումներ, չափումներ կամ տվյալների հավաքագրում՝ փորձելով կապել լուծումները իրական տվյալների հետ։ Այս մոտեցումը զգալիորեն խորացրել է վերլուծական մտածողությունը։
  • Հիմնավորման կառուցվածք — Թիմերը սկսել են ցուցադրել պատճառահետևանքային վերլուծություն՝ բացատրելով խնդրի պատճառները և առաջարկելով հիմնավորված լուծումներ։ Սա ցույց է տալիս գիտահեն մոտեցման հասունացում։
Տեխնոլոգիական լուծում և նորարարություն
  • Գործիքների համապատասխանություն — Օգտագործված տեխնոլոգիաները (Sci-Snap, Python, սենսորային գործիքներ) հիմնականում համապատասխանել են խնդրի բնույթին։ Թիմերը սովորել են տարբերել գործիքը նպատակից և ընտրել արդյունավետ մեթոդ։
  • Կոդի կառուցակարգ — Կոդերը և ծրագրային լուծումները դարձել են ավելի ընթեռնելի և մեկնաբանված․ թիմերը սկսել են պահպանել ծրագրային մշակույթի հիմնական սկզբունքներ՝ պարզ կառուցվածք և բացատրություն։
  • Նորարարական մոտեցում — Նախագիծերի զգալի մասը ներառել է ստեղծարար գաղափարներ և ինքնուրույն ձևավորված լուծումներ։ Նորարարությունն ավելի հաճախ դրսևորվել է ոչ միայն տեխնիկապես, այլև գաղափարական մակարդակում։
Թիմային գործընթաց և միջավայր
  • Դերաբաշխում և համագործակցություն — Թիմերը ցուցաբերել են հստակ դերաբաշխում և արդյունավետ հաղորդակցություն։ Ուսուցիչների և մենթորների մասնակցությունը նպաստել է ինքնուրույն որոշումների կայացմանը։
  • Աշխատանքի կազմակերպում — Աշխատանքային գործընթացը հիմնականում կազմակերպվել է պլանավորված փուլերով․ թիմերը սովորել են նախանշել նպատակներ, հետևել ժամկետներին և փաստաթղթավորել արդյունքները։
  • Մրցակցային և համագործակցային մշակույթ — Մրցույթը ձևավորել է առողջ մրցակցային միջավայր, որտեղ գերակշռել են համագործակցությունն ու փոխօգնությունը։ Սա նպաստել է թիմային պատասխանատվության և էթիկայի զարգացմանը։
Արդյունք և կիրառություն
  • Գործնական կիրառություն — Նախագիծերը դարձել են ավելի իրագործելի՝ դպրոցներում, լաբորատորիաներում կամ համայնքներում կիրառվող լուծումներով։ Շատ թիմեր փորձել են ստեղծել փոքր պիլոտներ կամ ցուցադրական մոդելներ։
  • Աշխատանքի ամբողջականություն — Նախագծային փաթեթները դարձել են ամբողջական՝ ներառելով կոդ, սահիկներ, տեսանյութեր և ամփոփագրեր։ Սա վկայում է ուսուցողական փորձի հասունացման մասին։
  • Էթիկա և թափանցիկություն — Կույր գնահատման սկզբունքը պահպանվել է, և թիմերը հետևել են հեղինակային իրավունքի ու տվյալների անվտանգության կանոններին։
Զարգացնող և ոլորտային հմտություններ
  • Գիտահեն մտածողություն և վերլուծություն — Աշակերտները զարգացրել են գիտահեն մոտեցում՝ սովորելով հիմնավորել իրենց գաղափարները տվյալներով և փաստերով։
  • Նորարարություն և ստեղծագործականություն — Ակտիվորեն դրսևորվել է ստեղծագործական մտածողությունը՝ ինքնուրույն գաղափարների և նոր տեխնոլոգիական լուծումների միջոցով։
  • Հանրային ներկայացում և հաղորդակցություն — Թիմերը ձեռք են բերել հանրային խոսքի և ներկայացման փորձ՝ իրենց նախագծերը ներկայացնելով մրցութային ձևաչափով։
  • Իրական կյանքի հետ կապ — Նախագիծերը կապվել են աշակերտների առօրյա փորձի և համայնքի խնդիրների հետ, ինչն ուժեղացրել է սովորելու մոտիվացիան։
  • Անձնական և մասնագիտական աճ — Մասնակցությունը նպաստել է ինքնավստահության, պատասխանատվության և մասնագիտական հետաքրքրությունների ձևավորմանը։
  • Ճարտարագիտական և նախագծային մտածողություն — Աշակերտները ձեռք են բերել նախագծային պլանավորման, փորձարկման և ինժեներական մտածողության հմտություններ։
  • Համայնքային հպարտություն և օրինակություն — Թիմերը դարձել են դպրոցական համայնքների հաջողության օրինակ՝ բարձրացնելով STEM ոլորտի նկատմամբ հետաքրքրությունը։

ՏԵՍԱՍՐԱՀ

ԵԶՐԱՓԱԿԻՉ ԱՆՑԱԾ ՆԱԽԱԳԻԾԵՐ

Անուանակարգ՝ տուեալներու տեսապատկերում եւ վերլուծութիւն (7, 8, 9-րդ դասարաններ), SNAP!

#ԴպրոցՄասնակից(ներ)ՆախագիծՄիաւոր
1Վանաձորի թիւ 2 հիմնական դպրոցԱնահիտ Մամաուլեան, Էդգար ՇահբազեանՄի կաթիլ ջուր14
2Երեւանի թիւ 143 հիմնական դպրոցՄհեր Յովհաննիսեան, Մարկ ՄարութեանԸնտրողներու թիւի կանխատեսում15
3Կարճաղբիւրի միջնակարգ դպրոցԷլեն Մարգարեան, Կարինէ ԳէորգեանԱղբիւրէն Սեւան16.4
4Վարդենիսի թիւ 3 հիմնական դպրոցԵլենա ՄադոյեանՎարդենիսի ջուր16.8
5Wonder Kid AcademyՀեղինէ Դիլանեան եւ Արմէն ԱւետեանԱղմուկի քարտէզ16.2
6Wonder Kid AcademyՆարեկ Մկրտչեան, Ռաֆայէլ ԱճեմեանԺամանակակից ուժանիւթի աղբիւր15.6

Անուանակարգ՝ տուեալներու տեսապատկերում եւ կանխատեսում (10, 11, 12-րդ դասարաններ), SNAP!

#ԴպրոցՄասնակից(ներ)ՆախագիծՄիաւոր
1Թալինի աւագ դպրոցՍամուէլ ԳրիգորեանԷկոկրթութիւն եւ պիւտճէական ծախսերու փոփոխութիւն14.4
2Վանաձորի Վ. Ս. Թեւոսեանի անուան պոլիթեքնիքական քոլէճԷրիկ Բեգջանեան, Օվսաննա ՅակոբեանԱրդիւնաւէտ բջջային կայան19.4
3Զառիթափի միջնակարգ դպրոցՔնարիկ Ասլանեան, Անժելա ԴանիէլեանԿրթութեան հիմնախնդիրներ
4ECT քոլէճՄիսակ ԳրիգորեանԲարձրութեան լաւագոյն չափումներ15.8

Անուանակարգ՝ միջավայրի ինքնաշխատացում համակարգչային տեսողութեամբ (10, 11, 12-րդ դասարաններ), PYTHON

#ԴպրոցՄասնակից(ներ)ՆախագիծՄիաւոր
1Թալինի աւագ դպրոց / «Արմաթն օդում» լաբորատորիաներԱրամէ ԳասպարեանGarbage recognition17.2
2Վաղարշապատի թիւ 5 աւագ դպրոցՍտեփան ՍիմոնեանԽելացի զամբիւղ17.3
3Էօրնեկեան հանրակրթական դպրոցՆարեկ ԱղաջանեանFace mask detection
4Wonder Kid AcademyԱրտաշէս Սահակեան, Լեւոն Մուրադեան, Յակոբ ԳյոլեցեանՀամակարգուած երթեւեկութիւն18.6
5Wonder Kid AcademyԴաւիթ Վարդանեան, Գէորգ ՇահինեանCar of the future
6Wonder Kid AcademyՄհեր Վարդանեան, Լիլիթ Պօղոսեան, Արմէն ԿնյազեանClean trash13.6

ՕԱՂԹՈՂ ՆԱԽԱԳԻԾԵՐ

Եզրափակիչ

Մրցոյթի գործընկերները

ԳԼԽԱՒՈՐ ՀՈՎԱՆԱՒՈՐ

«Այլագիր» կոդաւորման մրցոյթին գլխաւոր հովանաւորն է AraratBank OJSC-ը։

Մեր համագործակցութիւնը չէ սահմանափակուած միայն նիւթական աջակցութեամբ։ Ան հիմնուած է հասարակաց արժէքներու վրայ՝ նորարարութեան քաջալերում, մարզերու մէջ բնակող պատանիներուն համար նոր կարելիութիւններու ստեղծում եւ թեքնոլոժիական ապագային հանդէպ հաւատք։

ՄՐՑԱՆԱԿՆԵՐՈՒ ԳՈՐԾԸՆԿԵՐ

«Այլագիր» գիտահեն կոդաւորման մրցոյթին մրցանակներու գործընկերն էր SYUN հիմնադրամը։ Շնորհակալութիւն կը յայտնենք «ՍՅՈՒՆ»ին՝ մրցոյթին միանալու, աջակցելու եւ երեխաներուն կրթական զարգացման նպաստելու համար։ «ՍՅՈՒՆ» հիմնադրամը ստեղծուած է 44-օրեայ պատերազմէն ետք՝ նպատակ ունենալով աջակցիլ երեխաներուն կրթական եւ ինքնազարգացման կարելիութիւններուն։ Մեզի համար մեծ արժէք ունի այն փաստը, որ նման առաքելութիւն ունեցող կազմակերպութիւն մը միացաւ «Այլագիր»ի նպատակներուն։ Շնորհակալ ենք վստահութեան համար եւ կը մաղթենք շարունակական ուժ ու յաջողութիւն հիմնադրամին՝ հայրենաշէն աշխատանքին մէջ։

ՏԵՂԵԿԱՏՈՒՈՒԹԵԱՆ ԳՈՐԾԸՆԿԵՐ

«Այլագիր» գիտահեն կոդաւորման մրցոյթին տեղեկատուութեան պաշտօնական գործընկերն էր «Քոնթեստս Լաբ» / Contests Lab կրթական հասարակական կազմակերպութիւնը։ «Քոնթեստս Լաբ»ը, որ հիմնադրուած է 2023 թուականի Մայիսին, կը կազմակերպէ միջազգային եւ տեղական տարողութեամբ դպրոցական մրցոյթներ՝ նպաստելով երեխաներուն տրամաբանական մտածողութեան, ուսումնառութեան հանդէպ հետաքրքրութեան եւ մրցակցային միջավայրին մէջ ինքնարտայայտուելու կարողութեան զարգացման։ Կազմակերպութեան նախագիծերուն շարքին են՝ «Կենկուրու» միջազգային մաթեմատիկական մրցոյթը, «Մեղու» հայերէնի մրցոյթը, «Ռուսական արջուկ» ռուսերէնի մրցոյթը, Ռոպոթներու համաշխարհային ողիմպիականը, ինչպէս նաեւ «Ոզնի» ֆինանսական գրագիտութեան մրցաշարը։ Շնորհակալ ենք «Քոնթեստս Լաբ»ին՝ համագործակցութեան, աջակցութեան եւ տասնեակ աշակերտներու կրթական աճին նպաստելուն համար։

ՀԻՒՐԸՆԿԱԼՈՂ ԳՈՐԾԸՆԿԵՐ

Հայաստանի Ազգային Ագրարային Համալսարանը 2025 թուականի «Այլագիր» գիտահեն կոդաւորման մրցոյթին ենթակառոյցներու եւ հիւրընկալութեան գործընկերն էր։ Ագրարային Համալսարանը Հայաստանի առաջատար բարձրագոյն ուսումնական հաստատութիւններէն մէկն է ագրոթեքնոլոժիական կրթութեան ոլորտին մէջ։ Ան կը պատրաստէ մասնագէտներ գիւղատնտեսութեան, բնապահպանութեան եւ թեքնոլոժիական ուղղութիւններու համար։ Համալսարանը կը համագործակցի շարք մը եւրոպական համալսարաններու հետ՝ ապահովելով կրթական ծրագիրներու արդիականութիւնը եւ համապատասխանութիւնը միջազգային չափանիշներուն։ Շնորհակալութիւն կը յայտնենք Համալսարանին՝ մրցոյթի կազմակերպման աջակցելուն եւ մասնակիցներուն անհրաժեշտ ենթակառոյցները տրամադրելուն համար։

ՄՐՑՈՅԹԻ ԺԻՒՌԻԻՆ ԿԱԶՄԸ

  • Մարիամ Սարգսյան, ԿԶՆԱԿ Հիմնադրամ / NCEDI Foundation, ԲՏՃՄ բնագավառը համակարգող մասնագետ
  • Հայկ Կարապետեան, ArmDrone Community համայնք, հիմնադիր
  • Արթուր Ալթունյան, ՀԱԱՀ, Գյուղատնտեսության մեքենայացման և ավտոմատացման ԳՀԻ բաժնի վարիչ
  • Անժելա Բալթայեան, Քոնթեստս Լաբ / Contests Lab, համահիմնադիր
  • Հրաչեայ Խաչատրեան, Sharzhich Academy, համահիմնադիր

ՄՐՑՈՒՅԹԻ ՀԵՂԻՆԱԿՆԵՐՆ ՈՒ ԱՋԱԿՑՈՂՆԵՐԸ

Մրցույթի հեղինակ և առաքելության իրականացնող՝ ԱՆՏՐՈՀՈՒՍ ԿՐԹԱԿԱՆ ՀԻՄՆԱԴՐԱՄ

Կամաւորներ՝

Մենթորներ՝ Լիանա Խաչատրեան, Մհեր Կնյազեան։

ԻՐԱԿԱՆԱՑՆՈՂՆԵՐ

  • AraratBank
  • SYUN
  • Contests Lab
  • ANAU
  • antrohoos